ШҰЖЫҚ ӨНІМІНІҢ ҚҰРАМЫНДАҒЫ ОРГАНОЛЕПТИКАЛЫҚ, ФИЗИКА-ХИМИЯЛЫҚ, МИКРОБИОЛОГИЯЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРІН АНЫҚТАУ
https://doi.org/10.53360/2788-7995-2026-3(23)-48
Аңдатпа
Бұл мақалада шұжық өнімдерінің барлық көрсеткіштері, сапасы мен қауіпсіздігін бағалаудың кешенді әдістері қарастырылды. Зерттеу барысында шұжық өнімдерінің органолептикалық қасиеттері, физика-химиялық құрамы және микробиологиялық тұрақтылығы талданды. Сонымен қатар, өндіріс процесіндегі сыни бақылау нүктелерін HACCP жүйесі арқылы тағам қауіпсіздігін қамтамасыз ету.
Шұжық өнімдері бұл халықтың күнделікті қолданатын тағамдарының бірі сондықтан олардың сапасы мен қауіпсіздігі жоғары талаптарға сәйкес болуы керек. Дайын өнімнің сапасын бағалауда ең алдымен органолептикалық көрсеткіштер маңызды. Оларға: өнімнің сыртқы түрі, түсі, иісі, дәмі және консистенциясы жатады. Шұжық өнімінің сапалы болуына сыртқы сапасы беті таза, қабығы бүтін, түсі біркелкі, өзіне тән иісі мен дәмі дұрыс болуымен қатар, консистенциясы тығыз әрі серпімді болуы өнімнің дұрыс сапалы екенін және жақсы технологиямен дайындалғанын көрсетеді.
Шұжық өнімінің физика-химиялық көрсеткіштерә бқл тағамдық құндылығы мен сақтау тұрақтылығын сипаттайды. Оларға: ылғал мөлшері, ақуыз, май, тұздың массалық үлесі, сондай-ақ рН көрсеткіші жатады. Шұжық өнімдерінде ылғал мөлшерінің жоғары болуы өнімнің тез бұзылуына әкелуі мүмкін сонымен қатар, тұздың белгілі бір деңгейде болуы микробиологиялық тұрақтылықты, ал ақуызжәне май мөлшері негізінен өнімнің энергетикалық құндылығын арттырады.
Тағамнің қауіпсіздігін бағалауда микробиологиялық көрсеткіштері негізгі рол атқарады. Дайын өнімнің құрамында мезофильді аэробты, факультативті анаэробты микроорганизмдер және ішек таяқшалары тобы бактериялары, патогенді микроорганизмдер, сальмонеллалар болмауы керек. Егерде бұл көрсеткіштердің нормадан ауытқуы, өнімнің санитарлық талаптарға сәйкес келмеуі өнімді тұтынуға болмайтынын дәлелдейді. Сондықтан тағам қауіпсіздігін қамтамасыз етуде, HACCP жүйесі жоспарын енгізу, өндірістегі қауіпті факторларды анықтау, бақылау жүргізілуі керек. Шұжық өнімдерінің сапасы мен қауіпсіздігін қамтамасыз етіп, нәтежесінде тұтынушылар денсаулығы қорғалады.
Авторлар туралы
Р. У. АшакаеваҚазақстан
Рысгуль Улыбаевна Ашакаева
071412, Қазақстан Республикасы, Семей қ, Глинки көшесі 20 А
Г. Т. Жуманова
Қазақстан
Гульнара Токеновна Жуманова – PhD, қауымдастырылған профессор м.а
071400, Қазақстан Республикасы, Семей қ.,Мәңгілік ел көшесі, 11
Б. М. Кулуштаева
Қазақстан
Ботакоз Манарбековна Кулуштаева
071412, Қазақстан Республикасы, Семей қ, Глинки көшесі 20 А
Ж. Т. Букабаева
Қазақстан
Жанылхан Тусупжановна Букабаева
071400, Қазақстан Республикасы, Семей қ.,Мәңгілік ел көшесі, 11
Б. К. Оспанова
Қазақстан
Балжан Канатгельдинова Оспанова
071400, Қазақстан Республикасы, Семей қ.,Мәңгілік ел көшесі, 11
Әдебиет тізімі
1. ҚР Үкіметінің Қаулысы ҚР-ның агроөнеркәсіптік кешенін дамыту жөніндегі 2021-2025 жылдарға арналған, ұлттық жобаны бекіту туралы: 2021 ж., № 732. https://adilet.zan.kz/kaz/docs/P2100000732.
2. Амирханов К.Ж. Современное состояние и перспективы развития производства мясных продуктов функционального назначения: монография / К.Ж. Амирханов, Б.К. Асенова, А.Н. Нургазизова. – Алматы, 2013. – 127 с.
3. Жаринов А.И. Белково-коллагеновые эмульсии: особенности состава, способов получения и использования / А.И. Жаринов, Н.А. Соколова. – Москва, 2007. – 39 с.
4. Ашакаева Р.У. Требования к качеству и безопасности сырья для колбасных изделий / Р.У. Ашакаева, Б.К. Асенова, Б.М. Кулуштаева // Интеграция образования науки и производства: сб. матер. междунар. науч.-практ. конф. – Семей, 2020.
5. Лаухина Г.Г. Внедрение технического регламента Таможенного союза «О безопасности пищевой продукции» / Г.Г. Лаухина // Наука. – 2016. – № 3(66). – 230 с.
6. Тамақ өнімдерінің қауіпсіздік өауіп қатерін бағалау/ Р.У. Ужанова және т.б. – Алматы: Лантар Трейд ЖШС, 2021. – 310 б.
7. FOOD SAFETY AND QUALITY OF MEAT RAW MATERIALS / R.U. Ashakayeva et al // VII Международная конференция «Наука и общество – методика и проблемы практического применения». Канада, г. Ванкувер, 15 февраля 2019
8. A Pumpkin-Based Emulsion Gel as a Texture Improvement of Mixed Horsemeat Semi-Smoked Sausages / R. Ashakayeva et al // Foods. – 2022. – № 11(23). – Р. 3886. https://doi.org/10.3390/foods11233886.
9. Шұжық өнімдерінің тағамдық құндылығы / Р.У. Ашакаева и др. // Семей Вестник журналы. – 2020. – № 4(92).
10. A risk and hazard analysis model for the production process of a new meat product blended with germinated green buckwheat and food safety awareness / Zh. Atambayeva et al // Frontiers in Nutrition (Switzerland), section Nutrition and Food Science Technolody. – 22 June, 2022.
Қосымша файлдар
|
1. Неозаглавлен | |
| Тақырыбы | ||
| Тип | Өзгесі | |
Жүктеу
(150KB)
|
Метадеректер ▾ | |
|
2. Неозаглавлен | |
| Тақырыбы | ||
| Тип | Өзгесі | |
Жүктеу
(150KB)
|
Метадеректер ▾ | |
Рецензия
Дәйектеу үшін:
Ашакаева Р.У., Жуманова Г.Т., Кулуштаева Б.М., Букабаева Ж.Т., Оспанова Б.К. ШҰЖЫҚ ӨНІМІНІҢ ҚҰРАМЫНДАҒЫ ОРГАНОЛЕПТИКАЛЫҚ, ФИЗИКА-ХИМИЯЛЫҚ, МИКРОБИОЛОГИЯЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРІН АНЫҚТАУ. Шәкәрім Университетінің Хабаршысы. Техникалық ғылымдар сериясы. 2026;(3(23)):490-496. https://doi.org/10.53360/2788-7995-2026-3(23)-48
For citation:
Ashakayeva R., Zhumanova G., Kulushtayeva B., Bukabayeva Z., Ospanova B. DETERMINATION OF ORGANOLEPTIC, PHYSICOCHEMICAL, AND MICROBIOLOGICAL INDICATORS OF SAUSAGE PRODUCTS. Bulletin of Shakarim University. Technical Sciences. 2026;(3(23)):490-496. (In Kazakh) https://doi.org/10.53360/2788-7995-2026-3(23)-48
JATS XML















